Martijn vindt honderden kostbare truffels met zijn zelfgetrainde speurhond: ‘Dexter jokt niet’
Je hond uitlaten en thuiskomen met een voorraadje truffels. Martijn Burgers gaat wekelijks met zijn Amerikaanse Stafford op truffeljacht. Soms in de ongerepte natuur, maar vaak ook in aangelegde stadsparken. Na afloop bakt hij met de luxe zwammetjes een eitje, waardoor het de allure krijgt van een ‘5-sterrendiner’. Iedere hond kan dit kunstje leren, zegt Burgers. ,,Het is heel eenvoudig.”
Het ‘blijste ooit’ was Martijn Burgers toen hij voor het eerst een truffel vond. ,,Euforie dekt de lading niet. Dit was beter dan het ondertekenen van mijn scheidingspapieren”, grapt de 44-jarige man uit Nieuwveen. Als hij over de ondergrondse zwam vertelt, lijkt het net alsof hij het over een pasgeboren baby heeft. ,,Met 51 gram was het een flinke jongen. In en in gelukkig werd ik ervan.”
Bij die ene truffel bleef het niet. Burger en zijn hond Dexter vonden er de afgelopen twee jaar honderden. En dat allemaal op eigen bodem, in Nederland. Een land dat niet zoals Italië bekend staat om het ‘zwarte goud’.
Ook apart: Dexter is een Amerikaanse Stafford. Beroemd en berucht als vechthond en niet per se als een gedistingeerde truffelzoeker, zoals de Lagotto Romagnolo wel is. Dat hij dit ooit wel zou worden, is puur toeval. Bijna een geluk bij een ongeluk. ,,Zoals je kan zien is Dexter nogal een onstuimige hond, een die gedijt bij uitdaging. Door een blessure kon dat fysiek nog maar in heel beperkte vorm. Dexter had hersenwerk nodig.”
En dat kreeg hij. Net als dat speurhonden drugs kunnen detecteren met hun reukvermogen, leerde Dexter door zijn baasje, die kok is van beroep, een delicatesse opsporen. Hij werd een ‘truffelhond’.
Simpelweg een kwestie van trainen
Het mag heel bijzonder klinken, dat is het feitelijk niet. ,,Van teckel tot asbakje - iedere hond kan een truffelhond worden. Je hoeft enkel de geur in te prenten. Dat is simpelweg een kwestie van trainen. Het is heel eenvoudig.”
Burgers laat meteen het principe zien. Hij pakt meerdere boxjes met een kleine opening erbij. In een stopt hij een buisje truffel en wat snoepjes. Dan legt hij ze op de grond en is Dexter aan zet.
De hond snuffelt wat, maar zodra die het doosje met de truffel heeft gevonden lijkt-ie te bevriezen. Afgezien van zijn grote ogen, die zich meteen tot zijn baasje richten, zit er geen beweging meer in.
Wat volgt is een ‘brugprikkel’. Het gewenste gedrag wordt vastgelegd door middel van een klikkend geluid, waarna de echte beloning wordt gegeven. Dexter krijgt een snoepje.
,,Het is een soort pavlovreactie. Dexter, die elke keer een klikje hoort op het moment dat hij eten krijgt, legt onbedoeld een associatie tussen dat geluid en eten.”
Dan is het tijd voor het echte werk. Vanaf de parkeerplaats banen de twee zich een weg naar ‘de wildernis’, een recreatieplas in de buurt van Den Haag. De twee hebben hier eerder Stephensia bombycina gevonden. ,,Een zeer zeldzame truffel. Dexter ligt ermee in Naturalis. Net als met twee andere truffeltjes”, klinkt het trots.
Aangelegd recreatiegebied
De Delftse Hout, zoals het recreatiegebied heet, is niet per definitie de plek waar je dit soort super bijzondere vondsten verwacht. Het park is grotendeels aangelegd en de plas uitgegraven. Maar dit is juist een heel goede plek, aldus Burgers. ,,Doordat de plas is uitgegraven is de bodem rijk aan kalk. Truffels houden hiervan.”
Met een pipetje haalt Burgers een druppeltje aangelengd zoutzuur uit een flesje. Dit laat hij op de grond vallen. ,,Zie je die luchtbubbeltjes? Dat betekent dat er CO2 vrijkomt. Het bewijs dat er kalk in de bodem zit.”
Dan is het zoeken naar de ‘juiste bomen’, zoals de hazelaar, iep, eik of beuk. ,,Kalk en de boomsoort samen zijn geen garantie voor een truffel, maar wel de voorwaarde.”
Burgers houdt halt bij een eik. Dexter, die tot dan toe ‘zijn gangetje’ ging, wordt erbij geroepen. ,,Moet je kijken. Als ik hem aanzet, gaat-ie echt zoeken. Dexter, laat maar zien.”
En jawel, de hond duwt zijn neus direct tegen de grond. Binnen een minuut is het raak. Dexter slaat aan op een plek en verstijft. Burgers kan zijn enthousiasme moeilijk bedwingen. Een keiharde ‘yes’ volgt.
Hij holt erop af, trekt zijn hond weg en begint met een speciaal schepje voorzichtig te graven. Maar, geen truffel… ,,Het stikt hier van de eekhoorntjes. Die is al meegenomen. De grond is dan nog met de geur verzadigd.”
Beloond met een snoepje
Dexter wordt wel beloond. Na de woorden ‘wat knap’ krijgt hij een snoepje. ,,Dexter jokt niet. Ik gun hem altijd het voordeel van de twijfel. Zo blijft het ook leuk voor hem.”
Eigenlijk is het Burgers niet eens te doen om het vinden, vertelt hij. Het gaat hem om de jacht. ,,De samenwerking met Dexter vind ik het allermooist. We zijn afhankelijk van elkaar. Zonder Dexter ben ik totaal nergens met die truffels.”
Ook Dexter wordt erg gelukkig van, vervolgt hij. ,,Een hond speurt heel graag in een geurenwereld. Nu wordt die daar ook nog voor beloond.”
Zo euforisch als Burgers bij het vinden van de eerste truffel was, is hij nog steeds. ,,Het is alsof je een diamant uit de grond trekt. Pure rijkdom, zonder daar waarde aan te hechten.”
Van de kleine knolletjes doet Burgers immers net zo makkelijk afstand. Sommige geeft hij weg aan onderzoekers, zoals die in Naturalis. Andere gooit hij terug de natuur in om de verspreiding te bevorderen.
Slechts enkele gaan mee naar huis en belanden in de pan. ,,Vaak bak ik er een eitje mee. Des te simpeler de bereiding, des te lekkerder het is. Meer smaak”, aldus de kok.
Overigens zijn niet alle soorten eetbaar. ,,Van de tweehonderd truffels zijn er ongeveer acht culinair interessant. Je hoeft er maar aan te ruiken om dat te weten.”
Vandaag geen truffel op het menu. Bedroefd is Burgers daar niet over. ,,De ene keer lukt het wel, de andere keer niet. Het blijft natuur. Soms totaal onvoorspelbaar.”
Les
Martijn Burgers geeft baasjes en hun honden ook les in het zoeken naar truffels. Dit doet hij vanuit zijn woonplaats in Nieuwveen. Kijk op truffelhond.nl voor meer informatie.
Froo kan dat denk ik niet, volgens mij is zij niet zo’n speurtalent. Ze wist wel altijd feilloos muizen te vinden (doet ze nu om de een of andere reden niet meer), maar heel vaak als ik haar iets laat zoeken op geur zie je dat ze er gewoon overheen bulldozert. Ze gaat dan echt als een soort delfstoffer met haar neus heel laag bij de grond, heel gefocust op het vinden, en vervolgens wandelt ze er gewoon vlak langs.
Maar ik moet wel toegeven dat mijn kennis over speuren erg beperkt is, iemand die er veel verstand van heeft zou haar vast kunnen leren truffels te vinden.
Maar Mowin is wel een echte speurhond. Met hem wordt ook gespeurd (maar dus niet door mij) en hij vindt het heel leuk en is er ook echt heel goed in. Ik denk dat je hem alles zou kunnen leren zoeken.
Frootje schreef: 15 okt 2021, 16:16
Froo kan dat denk ik niet, volgens mij is zij niet zo’n speurtalent. Ze wist wel altijd feilloos muizen te vinden (doet ze nu om de een of andere reden niet meer), maar heel vaak als ik haar iets laat zoeken op geur zie je dat ze er gewoon overheen bulldozert. Ze gaat dan echt als een soort delfstoffer met haar neus heel laag bij de grond, heel gefocust op het vinden, en vervolgens wandelt ze er gewoon vlak langs.
Maar ik moet wel toegeven dat mijn kennis over speuren erg beperkt is, iemand die er veel verstand van heeft zou haar vast kunnen leren truffels te vinden.
Maar Mowin is wel een echte speurhond. Met hem wordt ook gespeurd (maar dus niet door mij) en hij vindt het heel leuk en is er ook echt heel goed in. Ik denk dat je hem alles zou kunnen leren zoeken.
Ben ik weer afgeleid door dat plaatje wat is dat voor dier? Een vogelbekdier?
Frootje schreef: 15 okt 2021, 16:16
Froo kan dat denk ik niet, volgens mij is zij niet zo’n speurtalent. Ze wist wel altijd feilloos muizen te vinden (doet ze nu om de een of andere reden niet meer), maar heel vaak als ik haar iets laat zoeken op geur zie je dat ze er gewoon overheen bulldozert. Ze gaat dan echt als een soort delfstoffer met haar neus heel laag bij de grond, heel gefocust op het vinden, en vervolgens wandelt ze er gewoon vlak langs.
Maar ik moet wel toegeven dat mijn kennis over speuren erg beperkt is, iemand die er veel verstand van heeft zou haar vast kunnen leren truffels te vinden.
Heb je er wel eens op gelet waar de wind vandaan komt?
Boven de wind kan de beste speurhond die op geur werkt gewoon langs lopen.
Dus misschien is Froo veel beter dan jij vermoedt.
Die muizen vond ze tenslotte ook.
ranetje schreef: 17 okt 2021, 15:39Heb je er wel eens op gelet waar de wind vandaan komt?
Boven de wind kan de beste speurhond die op geur werkt gewoon langs lopen.
Dus misschien is Froo veel beter dan jij vermoedt.
Die muizen vond ze tenslotte ook.
Nooit zo op gelet inderdaad. Zoals ik al zei, ik heb er helemaal geen verstand van. Het kan best dat ze er beter in is dan ik denk. Ze is in elk geval enthousiast voor tien, dat is sowieso al wat waard.
ranetje schreef: 17 okt 2021, 15:39Heb je er wel eens op gelet waar de wind vandaan komt?
Boven de wind kan de beste speurhond die op geur werkt gewoon langs lopen.
Dus misschien is Froo veel beter dan jij vermoedt.
Die muizen vond ze tenslotte ook.
Nooit zo op gelet inderdaad. Zoals ik al zei, ik heb er helemaal geen verstand van. Het kan best dat ze er beter in is dan ik denk. Ze is in elk geval enthousiast voor tien, dat is sowieso al wat waard.
